background

A.Vogel Plantenecyclopedie

Ocimum basilicum

Basilicum

Geschiedenis

In India wordt deze plant beschouwd als de heiligste plant na de lotus. Het gaat dan om de soort Ocimum sanctum ("Heilige Basilicum"). Nog altijd wordt ze rondom de tempels gekweekt vanwege haar beschermende werking. Vooral rondom de tempels van de godin van de vruchtbaarheid, schoonheid en goddelijkheid en van haar gemaal.

Basilicum werd al gekweekt in in de tijd van de farao's om culinaire en medicinale redenen. Bij de Grieken, Romeinen en Joden werd deze plant beschouwd als een versterker van lichaam en geest tijdens het vasten. In de middeleeuwen waren de meningen verdeeld over basilicum. Sommigen dachten dat het giftig was en anderen meenden dat het bevorderlijk was voor de helderheid van geest en humeur.

Het kruid diende soms ook als "liefdeskruid". In Italië waren er de volgende tradities: het dragen van een basilicumtakje in het haar wees bij de man op de intentie om een meisje te verleiden of om met haar te trouwen. In Malta betekenden basilicumplanten aan het raam dat de bewoonster huwbaar was. In Kreta wees deze plant dan weer op een ongelukkige liefde. In het Oosten zet men basilicum op graven maar in het Westen wordt ze vooral in de keuken gebruikt vanwege haar aromatische eigenschappen.

Naam

Basilicum of Ocimum basilicum wordt ook wel koningskruid of bazielkruid genoemd.

Botanische eigenschappen

Basilicum hoort bij de familie van de lipbloemigen.

Dit plantje verkiest een gematigd warm tot tropisch klimaat en gedijt het best  in een lichte, humus-en voedselrijke grond die goed doorlatend is tot droog. Het houdt van veel licht en veel zon. Deze plant is niet winterhard. Best wordt dit plantje eind mei gezaaid en op een zonnige, beschutte plaats gezet of in een pot op de vensterbank binnenshuis. Het is een aromatisch plantje, eenjarig in onze streken. Het is een tere plant die tot 60 cm hoog kan worden. Op de wortel groeit een fijne, harige stengel die zich vertakt en onderaan een rode kleur heeft. De bladeren zijn kortgesteeld, ovaal, gepunt en zijn kruisgewijs geplaatst. Ze hebben een glimmende felgroene kleur en duidelijke nerven. Het aroma doet denken aan anijs en peper. De bladeren hebben een licht bittere en frisse smaak. In juni tot september komen er kleine bloemetjes in de bladoksels. Deze ontwikkelen later ovale, bruinzwarte zaadjes die vanaf september rijp zijn. Deze plant trekt door zijn aromatische geur bijen en vlinders aan en stoot andere insecten af.

Voorkomen

Oorspronkelijk komt dit geurige kruid uit India. Men treft soorten ervan ook wel aan in de tropische gebieden van Afrika en Amerika. Sinds duizend jaar is het wel zeer populair in de landen rond de Middellandse zee zoals Italïe. Van daaruit is het ook in onze contreien verspreid.

Verwerking

Van in mei kan je er naar believen takjes van afknippen doch eenmaal de vorst is ingetreden, sterft het plantje af.

Basilicum wordt heel veel in de keuken gebruikt en komt vooral tot zijn recht in koude gerechten. Opgewarmd verliest het veel van zijn aroma. Meekoken is dus niet aangeraden. In combinatie met tomaten doet dit kruid het zeer goed en zo kennen wij het hier ook meestal. Het kan echter ook wel met fruit en andere groenten, met kaas of meelspijzen en zelfs met vlees gecombineerd worden.

Zoals zovele kruiden heeft ook dit kruid weer een heilzame invloed. Het verdringt vreemde indringers, bevordert de spijsvertering en kan ook op de huid toegepast worden.

Men gebruikt het verse blad en ook het gedroogde blad (verliest wel veel aan kracht). Er kan zelfs thee mee gezet worden.


Latijnse naam

Ocimum basilicum

Officiële naam

Basilicum

Familie

Lamiaceae

Lipbloemenfamilie

Synoniemen

Echte Europese Basilicum

Bazielkruid

Volksnamen

Basielkruid

Koningskruid

Bergvreugde

Ons kruid

Hoe zit dat...?

Waarom ontstaan de beste ideeën onder de douche?
’s Morgens sta je op, je neemt een douche en … ineens bedenk je de oplossing voor het probleem waar je gisteren de hele dag over zat te piekeren! Waarom juist op dat moment?

Lees hier waarom!
Gratis boek Vullen of Voeden bij bestelling > €20

Ontvang elke maand van A.Vogel tips voor een gezonde lifestyle.

tip

Ontvang maandelijks handige tips en weetjes over gezondheid en lifestyle.

Schrijf je nu in >